Tol Oostenrijk omzeilen

Wie met de auto door Oostenrijk rijdt, hoort al snel begrippen als tolvrij, vignetvrij of zonder pickerl. Vignetvrije trajecten in Oostenrijk bestaan, maar het belangrijkste eerst: vignetvrij betekent niet automatisch tolvrij. Op een traject zonder vignetplicht kan toch trajecttol of bijzondere tol gelden, bijvoorbeeld bij tunnels zoals de Brenner of op alpenwegen zoals de Grossglockner. Bij voertuigen boven 3,5 t toegestane maximummassa (TMM) komt daar nog trajectgebonden tol met de GO-Box bij. Volledig tolvrij rijd je pas wanneer op je route voor jouw voertuigklasse geen van deze tolsoorten van toepassing is.

In deze gids zetten we de officiële uitzonderingen op de vignetplicht op een rij, tonen we alle vignetvrije trajecten in Oostenrijk, leggen we uit waar toch tol verschuldigd is, en laten we typische ritten zien waarbij personenauto's tot 3,5 t TMM geen digitaal vignet nodig hebben. Zo plan je je route juridisch veilig en voorkom je dure fouten.

Wat betekent vignetvrij, en wanneer is de rit echt tolvrij?

In Oostenrijk bestaan er drie soorten tol, die verschillen naar voertuigklasse en traject-type. Vignet en GO-tol gelden netwerkbreed op snelwegen en autowegen. Trajecttol of bijzondere tol wordt alleen op bepaalde trajecten geheven en komt daar bovenop. Hieronder leggen we de drie tolsoorten na elkaar uit.

Vignet: voor voertuigen tot 3,5 t TMM

Voor personenauto's, motorfietsen en campers tot 3,5 t TMM (technisch toegestane maximummassa zonder personen, veld F.1 in het kentekenbewijs) geldt op snelwegen en autowegen in principe vignetplicht. Het vignet is een vaste vergoeding voor een vaste periode. Je betaalt een vast bedrag en mag in deze periode het tolplichtige netwerk van snelwegen en autowegen gebruiken. Met een geldig vignet ben je gedekt op normale trajecten van snelwegen en autowegen. Op aangewezen trajecten met trajecttol of bijzondere tol volstaat dit niet. Daar heb je een eigen trajecttolticket nodig.

Buiten snelwegen en autowegen heb je geen vignet nodig. Dat geldt voor rijkswegen (B), provinciale wegen (L), gemeentewegen en wegen in woonkernen. Wie uitsluitend op zulke wegen rijdt, komt zonder vignet uit.

In de praktijk loopt de route van de meeste reizigers door Oostenrijk toch op zijn minst kort over een snelweg of autoweg, bijvoorbeeld bij doorreis, naar het skigebied of richting Brenner. Dan heb je een geldig vignet nodig, tenzij je route uitsluitend gebruikmaakt van de officieel vignetvrije grenstrajecten van de snelweg.

Bij Europamaut koop je je digitale 10-dagenvignet via de 10-dagen vignet-flatrate voor Oostenrijk. Je sluit een maandelijkse flatrate af en geeft bij de eerste aankoop de startdatum van je vignet op. Het digitale vignet wordt binnen enkele minuten gekoppeld aan je kenteken en is tien dagen geldig. De tol voor elk besteld 10-dagenvignet is in de flatrate inbegrepen. Heb je later opnieuw een vignet nodig, dan stel je eenvoudig een nieuwe startdatum in via je flatrate-beheer.

Zo bespaar je bij meerdere reizen: Binnen een actieve flatrate-maand kun je een willekeurig aantal 10-dagenvignetten voor je kenteken bestellen, bijvoorbeeld driemaal voor drie afzonderlijke Oostenrijk-reizen in dezelfde maand. Voor elk van deze vignetten nemen wij de tol voor onze rekening. De maandelijkse flatrate-bijdrage is daarbij voordeliger dan wanneer je meerdere 10-dagenvignetten los tegen de reguliere prijs zou kopen. Zo ben je flexibel verzekerd als je route toch over het snelwegnet loopt of je reisplanning verandert.

Trajectgebonden tol (GO-Box): voor voertuigen boven 3,5 t TMM

Als de TMM van je voertuig boven 3,5 t ligt, vervalt de vignetplicht. In plaats daarvan hebben grotere campers, vrachtwagens en bussen een GO-Box voor trajectgebonden tol nodig in het GO-tolnetwerk (snelwegen, autowegen en aangewezen toeritten). De afrekening gebeurt per kilometer, afhankelijk van het aantal assen en de emissieklasse.

Belangrijk: De vignetvrije grenstrajecten op de Westautobahn (A 1), Inntalautobahn (A 12), Rheintal/Walgau-Autobahn (A 14) en Linzer Autobahn (A 26), die personenauto's zonder vignet mogen gebruiken, zijn niet tolvrij voor voertuigen boven 3,5 t TMM. Daar geldt in het GO-tolnetwerk trajectgebonden tol, ook al zou een vignet niet nodig zijn.

De GO-Box moet ook ingeschakeld blijven op trajecten waar op dat moment geen kosten in rekening worden gebracht. Wie het GO-tolnetwerk helemaal wil vermijden, is aangewezen op wegen buiten dit netwerk. Dat is mogelijk, maar vaak duidelijk langzamer en in het gebergte veeleisender. Meer over GO-tol en voertuigklassen lees je in onze gids Tol in Oostenrijk en over voertuigcategorieën.

Trajecttol/bijzondere tol: op bepaalde trajecten, extra

De begrippen bijzondere tol oftewel trajecttol (vroeger ook videotol genoemd) worden vaak als synoniem gebruikt, maar betekenen hetzelfde. In tegenstelling tot het netwerkbrede vignet en de GO-tol geldt dit soort tol alleen op gedefinieerde trajectdelen. Het gaat om tunnels, bergpassen, alpenwegen en aangewezen snelwegtrajecten. Daar wordt een vaste vergoeding geheven, bovenop het vignet of bovenop de trajectgebonden tol, afhankelijk van de voertuigklasse.

Op sommige snelwegtrajecten (bijv. Brenner, Tauern) vervangt de trajecttol het vignet op het traject zelf. Dat betekent echter niet dat je helemaal geen vignet nodig hebt. Ook al valt het traject zelf onder bijzondere tol en is daarvoor dus geen vignet vereist, de toegangswegen naar het traject met bijzondere tol vereisen meestal wel een vignet. Voor het tunneltraject heb je een trajecttolticket nodig, maar op de toerit kom je vaak alleen met een geldig vignet op het tolplichtige netwerk.

Natuurlijk bestaan er ook trajecten met bijzondere tol onafhankelijk van bepaalde tunnels op aangrenzende snelwegen. Een voorbeeld hiervan zijn Oostenrijks panoramawegen zoals de hoogalpenweg Grossglockner. Gedetailleerde informatie over trajecttol/bijzondere tol en de bekendste trajecten met bijzondere tol vind je daarom in onze gids Trajecttol/bijzondere tol.

Bij voertuigen boven 3,5 t TMM wordt de trajecttol meestal via de GO-Box afgerekend, naast de kosten die door de trajectgebonden tol ontstaan. Wie richting Tauern rijdt, betaalt daarom kilometertol op de toerit en trajecttol in de tunnel.

In alle gevallen geldt: vignetvrij betekent niet tolvrij

Wanneer rijd je echt volledig zonder kosten? Voor personenauto's tot 3,5 t TMM vooral op rijks-, provinciale en gemeentewegen die geen traject met bijzondere tol raken. Voor voertuigen boven 3,5 t TMM vooral op wegen buiten het GO-tolnetwerk, niet op de vignetvrije grenssnelwegen.

Wil je zeker weten tot welke voertuigklasse je voertuig behoort, dan vind je de uitgebreide onderscheidingen in onze gids over voertuigcategorieën.

Kun je in Oostenrijk zonder vignet over rijkswegen rijden?

De uitspraak „rijkswegen zijn vignetvrij” geldt alleen voor voertuigen tot 3,5 t TMM (personenauto's, motorfietsen, lichte campers). Op het volledige Oostenrijkse rijkswegennet (wegen van categorie B) heb je in deze voertuigklasse geen vignet nodig. Wie bewust snelwegen en autowegen vermijdt, kan met de personenauto van de Duitse grens tot in Karinthië of Tirol rijden zonder een vignet te kopen, mits de route geen traject met trajecttol of bijzondere tol raakt.

De prijs hiervoor is meestal tijd: Landwegen lopen door dorpen, over bergen en zijn bij files of wegwerkzaamheden minder voorspelbaar dan snelwegen. In de winter komen sneeuw, gladheid en afsluitingen daar nog bij. Voor wie de omgeving niet kent, is de veiligheidsbalans op goed uitgebouwde snelwegen meestal beter, omdat winterdienst, bewegwijzering en alarmzuilen dichter bij elkaar staan.

Vignetvrij betekent niet tolvrij. Rijd je onderweg over een traject met bijzondere tol, dan geldt daar trajecttol, ongeacht of op de rest van de weg geen vignet nodig was.

Bij voertuigen boven 3,5 t TMM speelt de vignetvrijstelling op rijkswegen sowieso een ondergeschikte rol. Beslissend is of het traject binnen het GO-tolnetwerk ligt of een traject met bijzondere tol raakt. Met een personenauto tot 3,5 t TMM zijn rijkswegen vaak het eenvoudigste tolvrije alternatief voor het snelwegnet. Bij zware voertuigen is een volledig kostenvrije doorreis duidelijk minder waarschijnlijk.

Heb je slechts af en toe een kort snelwegtraject nodig buiten de tolvrije grensdelen, dan loont vaak de 10-dagen vignet-flatrate voor Oostenrijk in plaats van urenlange omwegen over landwegen.

Welke snelwegtrajecten in Oostenrijk zijn vignetvrij?

Sinds 15 december 2019 gelden op vier vast omschreven trajecten van het snelweg- en autowegennet uitzonderingen op de vignetplicht voor voertuigen tot 3,5 t TMM (technisch toegestane maximummassa zonder personen, veld F.1). De juridische basis is de federale wet op de wegentol.

Belangrijk om te begrijpen: Deze trajecten zijn vignetvrij voor personenauto's en motorfietsen tot 3,5 t TMM, voor veel reizigers in de praktijk ook volledig tolvrij, omdat op het korte grenstraject geen trajecttol of bijzondere tol geldt. Bij voertuigen boven 3,5 t TMM bespaar je hiermee geen tol. Op dezelfde trajecten geldt meestal GO-Box met trajectgebonden tol, bijvoorbeeld op de A 14 door de Pfändertunnel.

A 1 Westautobahn: Walserberg tot Salzburg-Nord (vignetvrij)

Van de grensovergang Walserberg (aansluiting op de Duitse A 8 vanuit München) tot het knooppunt Salzburg-Nord hebben personenauto's en motorfietsen tot 3,5 t TMM geen vignet nodig. Dit is het klassieke traject voor iedereen die naar Salzburg of het Salzkammergut rijdt, zonder meteen een vignet voor het volledige Oostenrijkse snelwegnet te kopen.

Belangrijk: Vanaf Salzburg-Nord geldt weer vignetplicht als je op de A 1 richting Linz, Wenen of het zuidoosten verder rijdt. Wie alleen de stad Salzburg of omgeving bezoekt en over hetzelfde traject terugrijdt, komt vaak zonder vignet uit. Plan geen verdere rit op snelweg of autoweg buiten dit traject zonder een vignet te kopen.

A 12 Inntalautobahn: Kiefersfelden tot Kufstein-Süd (vignetvrij)

Tussen de staatsgrens bij Kiefersfelden (Duitse A 93) en het knooppunt Kufstein-Süd is de A 12 vignetvrij. Veel Duitse reizigers gebruiken dit korte traject om richting Kitzbühel, Wilder Kaiser of Zillertal te rijden zonder meteen een vignet te moeten kopen.

Vanaf Kufstein-Süd geldt op de A 12 weer vignetplicht voor de verdere rit richting Wörgl of Innsbruck. Wie zonder vignet richting Kitzbühel, Wilder Kaiser of Zillertal wil, rijdt tot Kufstein-Süd en wijkt daar uit naar rijkswegen, bijvoorbeeld de B 178. Wie vanuit Duitsland richting Italië rijdt en alleen de Brenner wil gebruiken, vervolgt de A 12 niet richting Innsbruck, maar kiest de zelfstandige snelweg A 13 Brennerautobahn. Daar geldt trajecttol in plaats van een vignet.

A 14 Rheintal/Walgau-Autobahn: Hörbranz tot Hohenems (vignetvrij)

Van de grens Hörbranz (aansluiting op de Duitse A 96 / Lindau) tot het knooppunt Hohenems mogen personenauto's en motorfietsen tot 3,5 t TMM zonder vignet rijden. Het traject omvat ook de Pfändertunnel bij Bregenz. De vignetvrije lengte bedraagt ongeveer 23 kilometer en is voor deze voertuigklasse meestal ook volledig tolvrij. Zware voertuigen boven 3,5 t TMM betalen hier trajectgebonden tol via de GO-Box.

Bijzonder belangrijk: De vignetvrijstelling eindigt uiterlijk in Hohenems. Wie op de A 14 richting Zwitserland of zuidelijk Vorarlberg verder rijdt en daarbij het knooppunt Altach passeert, heeft een geldig vignet nodig. Tussen Hohenems en Altach vindt automatische vignetcontrole plaats. Navigatiesystemen leiden verkeer richting Zwitserland soms pas vanaf Altach de snelweg op. Zonder vignet dreigt vervangende tol.

Vanuit het zuiden geldt de A 14 vanaf Hohenems richting de grens eveneens als vignetvrij. Steden direct aan dit traject zoals Bregenz, Dornbirn of Hohenems bereik je zonder vignet.

A 26 Linzer Autobahn (tijdelijk vignetvrij)

De A 26 Linzer Autobahn in de omgeving van Linz is nog in aanbouw en is tijdelijk vignetvrij. Dat geldt zolang de snelweg niet aangesloten is op de vignetplichtige A 7 Mühlkreisautobahn. Volgens de planning van ASFINAG wordt de volledige voltooiing van de A 26 pas rond 2035 verwacht. Tot die tijd kunnen personenauto's en motorfietsen tot 3,5 t TMM de al voltooide trajecten zonder vignet gebruiken. De A 7 zelf valt onder de normale vignetplicht.

Belangrijk voor de toerit: niet elke tunnel met trajecttolplicht is zonder vignet bereikbaar. De toeritten lopen vaak over langere trajecten van dezelfde snelweg of autoweg die een vignet vereisen. Wie bijvoorbeeld de Tauerntunnel op de A 10 zonder vignet wil gebruiken, mag alleen het traject Flachau tot Rennweg rijden. Kom je van het noorden en rijd je eerder op de A 10, dan heb je een geldig vignet nodig.

Typische ritten zonder vignet: praktijkvoorbeelden

• München naar Salzburg zonder vignet (alleen stad/omgeving): Via Walserberg op de A 1 tot Salzburg-Nord, dan afrit. Geen vignet nodig zolang je niet verder op de A 1 richting het oosten rijdt.

• Rosenheim / Kufstein zonder vignet (Kiefersfelden): Via Kiefersfelden op de A 12 tot Kufstein-Süd, dan op de B 178 richting Kitzbühel of St. Johann. Zonder vignet, als je niet op de A 12 doorrijdt naar Wörgl.

• Lindau naar Bregenz zonder vignet: Via Hörbranz en de Pfändertunnel op de A 14 tot Bregenz of Hohenems. Zonder vignet voor personenauto's tot 3,5 t TMM.

• Lindau naar Zwitserland zonder Oostenrijks vignet: Rijd op de A 14 tot Hohenems/Diepoldsau en verlaat daar de snelweg voordat het tolplichtige deel richting Altach begint. Volg niet blindelings de navigatie.

• Brenner zonder vignet (met trajecttol): A 13 van Innsbruck naar Italië met trajecttolticket. Vignetvrij, maar niet tolvrij. Wie van het noorden komt, heeft ofwel een vignet nodig op de toerit A 12/A 13, ofwel een omweg via rijkswegen.

Loont het om de Oostenrijkse tol te omzeilen?

Rijkswegen gebruiken in plaats van de snelweg is in principe toegestaan, zolang er geen bijzondere verkeersbeperkingen gelden. In Tirol worden omleidingsroutes voor doorgaand verkeer tijdens de spits deels afgesloten of alleen toegestaan voor omwonenden, om dorpen te ontlasten. Wie bewust snelwegen vermijdt om tol te besparen, moet actuele verkeersinformatie van de deelstaatinstanties en ASFINAG controleren.

Puur financieel loont omzeilen vaak minder dan het lijkt: Meer kilometers, hoger brandstofverbruik en tijdverlies vreten een deel van de besparing op. Daarbij komen veiligheidsrisico's op kronkelige bergwegen, vooral bij nattigheid, sneeuw of duisternis.

Wie vignetplichtige wegen gebruikt zonder geldig vignet, riskeert vervangende tol en verdere sancties. Het digitale vignet moet geldig zijn voordat je het tolplichtige netwerk oprijdt.

Tol en reisplanning: hier moet je op letten

Controleer in het kentekenbewijs de TMM (veld F.1), niet de maximummassa met personen. Sinds december 2023 is de TMM bepalend. Voertuigen die vóór 1 december 2023 zijn geregistreerd en toen onder 3,5 t maximummassa met personen lagen, kunnen onder bepaalde voorwaarden nog tot 31 januari 2029 profiteren van overgangsregelingen. In onze gids over voertuigcategorieën zie je of je voertuig tot of boven 3,5 t TMM ligt, en of je dus een vignet nodig hebt of trajectgebonden tol moet betalen.

Stel de startdatum van je vignet zo in dat deze past bij het oprijden van de eerste vignetplichtige snelweg of autoweg. Met onze routeplanner zie je vóór vertrek welke tolproducten je geplande route vereist. Belangrijk: Het vignet moet actief zijn voordat je het vignetplichtige traject oprijdt. Bestel daarom nu tijdig je 10-dagen vignet-flatrate vooraf. Bij vragen bereik je ons altijd via e-mail.

Het Europamaut-team wenst je een goede reis!

Met dit overzicht herken je welke trajecten vignetvrij zijn, waar toch trajecttol, bijzondere tol of GO-tol geldt, en waarom vignetvrij niet gelijkstaat aan tolvrij. Uitleg over de tol vind je in onze gids over tol in Oostenrijk, over de overgang naar TMM en over voertuigcategorieën. We wensen je een goede rit door Oostenrijk en een zorgeloze planning van je route!

Veelgestelde vragen over het omzeilen van de tol

Betekent vignetvrij ook tolvrij?

Nee, niet automatisch. Vignetvrij betekent dat personenauto's tot 3,5 t TMM op dat traject geen vignet nodig hebben. Toch kan trajecttol of bijzondere tol gelden (bijv. Brenner, Tauern, Grossglockner), of bij voertuigen boven 3,5 t TMM trajectgebonden GO-tol. Je bent pas tolvrij als op je route voor jouw voertuigklasse geen van deze kosten van toepassing is.

Welke snelwegtrajecten zijn in Oostenrijk vignetvrij?

Voor voertuigen tot 3,5 t TMM gelden uitzonderingen op de A 1 (Walserberg tot Salzburg-Nord), de A 12 (grens Kiefersfelden tot Kufstein-Süd), de A 14 (Hörbranz tot Hohenems) en tijdelijk op de A 26 (tot aansluiting op de A 7).

Heb ik een vignet nodig voor Salzburg?

Nee, als je alleen het vignetvrije A 1-traject van Walserberg tot Salzburg-Nord rijdt en daar de snelweg verlaat of over hetzelfde traject terugrijdt. Voor verdere rit op de A 1 richting Linz, Wenen of het zuidoosten heb je een geldig vignet nodig. Voor Salzburg moet je in de zomer wel rekening houden met de geldende toegangsregels.

Kan ik van Lindau naar Bregenz rijden zonder vignet?

Ja. Via Hörbranz en de Pfändertunnel op de A 14 naar Bregenz of Hohenems is de rit voor personenauto's tot 3,5 t TMM vignetvrij en meestal ook volledig tolvrij.

Is de rit door de Pfändertunnel tolvrij?

Voor personenauto's en motorfietsen tot 3,5 t TMM ja, mits je op het vignetvrije A 14-traject tussen Hörbranz en Hohenems blijft. De rit is dan vignetvrij en meestal ook volledig tolvrij. Voertuigen boven 3,5 t TMM zijn niet tolvrij. Zij betalen trajectgebonden tol via de GO-Box. Meer in de gids over de Pfändertunnel.

Heb ik een vignet nodig op de Brenner?

Nee, als je alleen de A 13 rijdt (vignetvrij voor personenauto's tot 3,5 t TMM). De volledige Brennerautobahn valt onder trajecttolplicht, je hebt een trajecttolticket nodig (of digitale trajecttol). De rit is dus niet tolvrij. De toerit via andere snelwegen kan bovendien vignetplichtig zijn.

Zijn rijkswegen in Oostenrijk altijd tolvrij?

Voor personenauto's tot 3,5 t TMM zijn rijkswegen vignetvrij, maar niet altijd tolvrij: Trajecten met trajecttol of bijzondere tol (bijv. hoogalpenwegen) kosten extra. Voertuigen boven 3,5 t TMM betalen op trajecten binnen het GO-tolnetwerk een kilometerafhankelijke tol, ook al is geen vignet nodig.

Wat gebeurt er als ik zonder vignet via Altach over de A 14 rijd?

Tussen Hohenems en Altach wordt het vignet automatisch gecontroleerd. Zonder geldig vignet geldt meestal vervangende tol. Verlaat de A 14 uiterlijk in Hohenems als je geen vignet hebt en richting Zwitserland of het zuiden wilt rijden.

Loont het om de Oostenrijkse tol volledig te omzeilen?

Dat hangt af van route, tijd en seizoen. Korte grenstrajecten zijn sowieso vignetvrij. Voor langere ritten zijn snelwegen meestal sneller en veiliger. Bovendien gelden in Tirol tijdelijke afsluitingen voor omleidingsverkeer. Controleer je route en vergelijk tijd, brandstof en tolkosten.

Dekt het vignet ook trajecten met trajecttol of bijzondere tol?

Nee. Het vignet geldt voor het snelweg- en autowegennet, niet voor trajecten met trajecttol of bijzondere tol. Hiertoe behoren tunnels op de A 9, A 10, A 11, A 13 en S 16 evenals alpenwegen (bijv. Grossglockner). Daar heb je een eigen trajecttolticket nodig, of je betaalt de bijzondere tol ter plaatse. Details vind je in onze gids over trajecttol en bijzondere tol.