Zamek Szpilberk

Brno jest znane z udanego połączenia historii, nowoczesności i miejskiej żywotności. Odwiedź historyczne budynki, takie jak Willa Arnolda, i doświadcz w bezpośrednim kontraście Willi Tugendhatów, która zalicza się do Światowego Dziedzictwa UNESCO. Miasto położone w pobliżu granicy z Austrią oferuje różnorodne wrażenia i w żadnym razie nie powinno być niedocenianie.

Zamek Špilberk

Zamek Špilberk zalicza się do najważniejszych symboli Brna i znajduje się na szczycie wzgórza o tej samej nazwie.

Kontekst historyczny

Zamek został pierwotnie wybudowany w XIII wieku przez Przemysła Otakara II jako obiekt obronny dla państwa czeskiego i miasta Brna. Z czasem jego funkcja się zmieniła: w 1783 roku podjęto decyzję o wykorzystaniu obiektu jako cywilnego więzienia dla najciężkich przestępców i politycznych więźniów z krajów całej monarchii habsburskiej. Zamek Špilberk uważany był za jedno z najsurowszych więzień w Europie i przetrzymywał między innymi tak znanych osadzonych jak włoscy karbonariusze czy słynny zbójnik Václav Babinský. W 1855 roku więzienie zostało rozwiązane, a obiekt służył następnie jako kaszary, aż w 1962 roku został ogłoszony narodowym pomnikiem kultury.

Dlaczego zamek jest interesujący również dzisiaj?

Oprócz swojego historycznego znaczenia zamek oferuje wspaniały widok. Punkt widokowy w wieży narożnej jest szczególnie odpowiedni na zdjęcia z rozległą panoramą w tle. Ponadto na Špilberku znajduje się Muzeum Miasta Brna. W ciągu roku odbywają się tam liczne koncerty, spektakle teatralne i festiwale. Inne warte zobaczenia miejsca na terenie obiektu to kurant z piętnastoma dzwonami, barokowa kapliczka oraz rozległe korytarze podziemne, którym towarzyszą mistyczne opowieści.

Willa Arnolda i Willa Tugendhatów

Obie wille mają szczególne znaczenie dla Brna. O ile Willa Arnolda należy do starszej historii miasta i kształtuje Brno już od 1862 roku, o tyle Willa Tugendhatów reprezentuje nowoczesność i została wybudowana w latach 1929–1930.

Willa Arnolda

Willa Arnolda została wybudowana w ciągu kilku miesięcy jako część kolonii willowej, która należy do najstarszych w Europie Środkowej. Swoją nazwę zawdzięcza wcześniejszemu właścicielowi, Josefowi Arnoldowi. Później zamieszkiwała ją ciotka Grety Tugendhat, która wraz z mężem przekształciła willę, wprowadzając elementy w stylu art déco. Po drugiej wojnie światowej Willa Arnolda była również wykorzystywana jako przedszkole. Po rekonstrukcji w 2024 roku została ponownie udostępniona szerszej publiczności. Dziś Willę Arnolda można odwiedzać, a jednocześnie służy ona jako miejsce wydarzeń kulturalnych.

Willa Tugendhatów (Światowe Dziedzictwo UNESCO)

Willa Tugendhatów oparta jest na projekcie architekta Ludwiga Miesa van der Rohe. Zachwyca swoją architektoniczną przejrzystością, wkomponowaniem w naturalne otoczenie, otwartym wrażeniem przestrzeni, a także techniczną i konstrukcyjną realizacją. Zastosowano tam również wysokiej jakości materiały, które można zobaczyć na miejscu. Willa uważana jest za ikonę modernistycznego stylu życia i jest jednym z najważniejszych przykładów architektury modernistycznej w Republice Czeskiej. Z tego powodu została wpisana na listę Światowego Dziedzictwa Kulturowego UNESCO. W latach 2010–2012 willa została kompleksowo odnowiona i wyremontowana, dzięki czemu budynek i ogród mogły w dużej mierze wrócić do stanu pierwotnego. Dziś ponownie w dużej mierze odpowiada wyglądowi z 1930 roku. Na wizytę można zarezerwować różne rodzaje wycieczek; dodatkowo, oprócz zwiedzania z przewodnikiem, dostępne są również wirtualne wycieczki.

Zbiorniki wodne Žlutý kopec (Vodojemy Žlutý kopec)

Cztery zbiorniki wodne pochodzą z okresu przełomu XIX i XX wieku i zostały wybudowane bez użycia stali, drewna czy żelbetu. Bywają nazywane tajemniczymi podziemnymi katedrami z lat 1874, 1894 i 1917 oraz uważane za odpowiednik cysterny Yerebatan w Istambule. Obiekty znajdują się pod trawnikiem zrewitalizowanego parku na Žlutý kopec i przenoszą odwiedzających w niezwykłą atmosferę minionych czasów. Dzięki projektowi WatertanksArt zbiorniki wodne są ponownie ożywiane: regularnie odbywają się tam koncerty, performansy, wizualne pokazy oraz wydarzenia site-specific. Miejsce to jest szczególnie wyjątkowe dla osób zainteresowanych sztuką, które chcą tu spędzić czas.

Oprócz Zamku Špilberk, kontrastowych willi i unikalnych zbiorników wodnych, w Brnie znajduje się wiele innych budynków bogatych w historię.

Stary Ratusz

Stary Ratusz to najstarszy budynek świecki, czyli cywilny, w Brnie i znajduje się w centrum miasta. Kryje w sobie główne symbole trzech znanych brneńskich legend: brneńskiego draka, koło od wozu oraz krzywą wieżyczkę na portalu. Ponadto znajduje się tam centrum informacyjne, sale historyczne oraz dwie wystawy stałe pod tytułami „Mistrz Anton Pilgram” i „Ciche bohaterstwo”. Stary Ratusz oferuje również piękny widok na centrum miasta.

Od 2024 roku Stary Ratusz zalicza się do narodowych pomników kultury. Obecnie nie jest już wykorzystywany do celów administracyjnych, lecz służy wydarzeniom kulturalnym. Na dworze wewnętrznym odbywają się między innymi koncerty, festiwale, spektakle teatralne oraz projekcje filmowe.

Radnická 8

W przejściu ratusza można zobaczyć słynnego brneńskiego draka i koło od wozu; krzywa wieżyczka znajduje się na gotyckim portalu. Oprócz centrum informacji turystycznej na parterze, na pierwszym piętrze znajduje się wystawa „Mistrz Anton Pilgram”. Warto również zobaczyć salę kryształową i freskową, a także tajemniczą skarbnicę. Jeśli chcesz przeżyć miasto z wysokości, możesz również wspiąć się po 173 stopniach na wieżę o wysokości 63 metrów.

Radnická 10

Na pierwszym piętrze znajduje się również druga wystawa „Ciche bohaterstwo”, do której dostęp prowadzi przez kawiarnię Paměti národa. Wystawa stała wprowadza w XX wiek i opowiada historie świadków tamtych czasów.

Kostnica przy kościele św. Jakuba

Kostnica przy kościele św. Jakuba w Brnie uważana jest za drugą co do wielkości kostnicę w Europie, ustępując tylko kostnicy paryskiej. Według szacunków pochowano tu ponad 50 000 osób. Cmentarz istniał już od początku XIII wieku na terenie obecnego placu Jakuba. Ponieważ znajdował się w obrębie murów miejskich i nie mógł być rozszerzany, wprowadzono system wymiany: po dziesięciu do dwunastu latach grób otwierano, wyjmowano szczątki, a na tym samym miejscu chowano kolejną osobę zmarłą. Kości z pierwotnego grobu przenoszono do podziemnych obiektów, takich jak ossuaria czy kostnice. Szybkie przepełnienie mogło również sprzyjać rozprzestrzenianiu się epidemii dżumy i cholery. Z powodów higienicznych cmentarz zamknięto w 1784 roku, szczątki przeniesiono do krypty, a mur cmentarny rozebrano. Z czasem miejsce wokół kościoła zaczęło popadać w zapomnienie.

Dziś kostnica jest często odwiedzanym miejscem, a jednocześnie przestrzenią pamięci. Zwiedzanie towarzyszy również muzyka brneńskiego kompozytora Miloša Štědroně.

Katedra św. Piotra i Pawła

Katedra św. Piotra i Pawła ma za sobą długą i pełną zwrotów historię.

Kontekst historyczny

Katedra znajduje się na wzgórzu Petrov. Jej początki sięgają XI–XII wieku, kiedy najpierw wybudowano romańską kapliczkę, a pod koniec XII wieku kościół z apsydą i kryptą. W XIII wieku nastąpiły kolejne zmiany: powstała romańska bazylika, której pozostałości odkryto dopiero na początku XXI wieku i które są dziś publicznie dostępne. Ponadto kościół został przebudowany i uzyskał wczesnogotycki charakter. Z założeniem diecezji brneńskiej w 1777 roku kościół na wzgórzu Petrov został wyniesiony do rangi katedry.

Co mogę zobaczyć?

Oprócz zwiedzania odkrytych pozostałości romańskiej bazyliki, odwiedzający mogą również obejrzeć główny ołtarz. Pochodzi on z XIX wieku i zachował się do dziś. Warto zobaczyć również ambonę na lewej zewnętrznej stronie kościoła, która przypomina o działalności kaznodziejskiej Jana Kapistrana, który głosił kazania w Brnie w drugiej połowie roku. Wokół katedry krąży również znana legenda: dzwony wież biją codziennie punktualnie o godzinie 11.00, przypominając legendę o generale Raduitzu de Souches. Podłożem jest przekaz, według którego szwedzki generał Torstensson miał ogłosić, że przerwie oblężenie Brna, jeśli miasto nie zostanie zdobyte przed wybiciem dzwonów południowych. Generał Raduitz de Souches nakazał więc uderzyć w dzwony godzinę wcześniej.

Zespół Europamaut życzy Państwu przyjemnej podróży

Brno oferuje wiele atrakcji i jest szczególnie interesujące dla osób, które entuzjastycznie podchodzą do historii i kultury. Prosimy o wcześniejsze zapoznanie się z obowiązującymi przepisami dotyczącymi opłat drogowych. Zapraszamy również do skorzystania z naszego planera trasy, aby lepiej zaplanować swoją podróż i wyświetlić odpowiednie produkty opłat drogowych. W przypadku pytań jesteśmy oczywiście do Państwa dyspozycji. Skontaktuj się z nami w każdej chwili za pomocą e-maila.